Dấu hiệu sớm của thoái hóa khớp gối: 5 biểu hiện đừng bỏ qua

Những dấu hiệu sớm cần để ý

Thoái hóa khớp gối thường khởi đầu âm thầm nên nhiều người bỏ qua lúc đầu. Triệu chứng sớm hay lúc có lúc không và ít làm xáo trộn sinh hoạt, nên dễ bị quy cho tuổi tác hay mệt mỏi thông thường. Nhưng nhìn kỹ, vẫn có một kiểu hình cho thấy khớp đang bắt đầu mòn.

Những dấu hiệu thường gặp là cứng khớp buổi sáng hoặc sau khi ngồi lâu, hết trong vòng 30 phút; đau âm ỉ khi lên xuống cầu thang hoặc sau khi dùng gối nhiều; và bắt đầu có tiếng lạo xạo trong khớp. Những biểu hiện này thường rõ dần theo thời gian.

• Cứng khớp buổi sáng hoặc sau khi ngồi lâu, hết trong vòng 30 phút
• Đau khi lên cầu thang, khi ngồi xổm, hoặc sau khi đi bộ nhiều
• Thỉnh thoảng sưng nhẹ sau khi vận động
• Tiếng lạo xạo hoặc cảm giác vướng trong khớp
• Giảm nhẹ khả năng gập hoặc duỗi hết gối

Mỗi triệu chứng nói lên điều gì

Trong thoái hóa khớp gối, cứng khớp buổi sáng thường ngắn, hết trong vài phút đến nửa giờ — khác với viêm khớp dạng thấp vốn kéo dài lâu hơn nhiều. Đau khi lên cầu thang phản ánh sụn bắt đầu mòn và khớp chịu tải kém hơn. Tiếng lạo xạo đến từ các bề mặt khớp không còn nhẵn cọ vào nhau.

Sưng nhẹ sau vận động là do viêm bên trong khớp, còn giảm khả năng gập duỗi là dấu hiệu khớp đang cứng lại và cơ xung quanh yếu đi. Hiểu ý nghĩa của từng triệu chứng giúp bạn biết bắt đầu chăm sóc thế nào và khi nào cần đi khám.

Vì sao hành động sớm lại quan trọng

Thoái hóa khớp gối tiến triển từ từ, nên bắt đầu chăm sóc sớm có lợi thế là sụn vẫn còn nhiều và cơ còn đủ khỏe để tập. Giảm cân và tập luyện ở giai đoạn này giúp giảm tải cho khớp một cách có ý nghĩa và làm chậm quá trình thoái hóa.

Ngược lại, nếu để đến khi đau nhiều và ít vận động, cơ quanh gối sẽ yếu đi, khớp chịu tải kém hơn và mòn nhanh hơn — một vòng luẩn quẩn. Bắt đầu sớm là khoản đầu tư đáng giá nhất cho khớp gối của bạn về lâu dài.

• Sụn vẫn còn nhiều nên chăm sóc hiệu quả hơn khi bắt đầu sớm
• Giảm cân và tập luyện làm chậm thoái hóa và giảm đau
• Càng chờ lâu, cơ càng yếu và khớp càng mòn nhanh

Bắt đầu chăm sóc thế nào và GAE nằm ở đâu

Điểm khởi đầu có bằng chứng tốt nhất là giảm cân và tập mạnh cơ đùi, cơ hông, cùng với điều chỉnh hoạt động và thuốc giảm đau phù hợp khi cần. Còn tiêm PRP, tế bào gốc và yếu tố tăng trưởng thì bằng chứng vẫn chưa rõ ràng và không nhất quán, nên chưa phải điều trị chuẩn và không nên kỳ vọng quá nhiều.

Nếu bạn đã làm đầy đủ chăm sóc nền tảng nhưng đau vẫn mạn tính và làm xáo trộn sinh hoạt, trong khi chưa sẵn sàng hoặc chưa cần thay khớp, nút mạch khớp gối (GAE) là lựa chọn không phẫu thuật chỉ qua một mũi kim, giúp giảm viêm và giảm đau ở những trường hợp phù hợp. Mức độ phù hợp nên được bác sĩ đánh giá riêng cho từng người.